ALMANYA VE AVRUPA’DAKİ TÜRK GİRİŞİMCİLER

Aachen’de bulunduğum sürede, burada yaşayan ve küçük bir mühendislik firması bulunan Dr. Mühendis Yalçın Edgü ile Avrupa ve Almanya’daki Türk kökenli girişimcilerin durumunu konuştuk. Bu konuda sizleri bilgilendirmeyi istiyorum:

*Türk kökenli yurttaşların yarattığı itici güçle son 40 yıllık dönemde Avrupa’da neredeyse kamuoyunun dikkatinden uzak bir Türk girişimciliği oluştu.

*Avrupa Birliği’nin üye devletlerindeki Türk nüfus toplam 3.4 milyona baliğ olmaktadır. Bunun 2,49 milyonu, yani yüzde 73’ü Almanya’da yaşamaktadır. Almanya’dan sonra en büyük Türk toplumları Hollanda, Fransa ve Avusturya’da bulunmaktadır. Avrupa Birliği’nde çalışan Türk nüfusu toplam 1,18 milyondur. (Bunun yüzde 69’u Almanya’dadır) 1970’de Almanya’daki Türklerin sayısının yarım milyon olduğu unutulmamalıdır.

*Serbest çalışanların (girişimciler) sayısı 1970’de 3000 iken (yüzde 1), 1999’da 55000’e (yüzde 6,7), 2010’da ise 106,000’e (yüzde 9) varan büyük bir gelişme gösteriyor. (Avrupa’da 1999’da 73200 iken 2010’da 140.000’e yükseliyor.)

*Türk firmalarında çalışanların sayısı 1999’da 293.000’den 2010’da 650.000 ulaşıyor (Avrupa’da 1999’da 366.000 iken 2010’da 810.000 yükseliyor).

*Türk firmalarının yıllık ciroları 1999’da 50 milyar mark iken, 2010’da 192 milyar mark’a erişiyor. (Avrupa’da 1999’da 61,2 milyar mark iken 2010’da 240 milyar mark’a yükseliyor).

*Almanya’daki Türk girişimciliğinin gelişmesi henüz doruk noktasına erişmiş değildir. Bugün 55.000 olan serbest girişimcilerin sayısı daha da artacaktır. Türk girişimcilerin 1999 yılında faaliyet gösterdikleri alanlar ve sayıları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:

Ekonomi Alanları                                          Sayıları

Perakende ticaret                                           19.800

Toptan ticaret                                       4.400

Otel ve lokantacılık sektörü                            13.310

Hizmetler, serbest meslek ve diğerleri            10.890

İnşaat sektörü                                       1.320

El sanatları                                                       4.070

İmalat sektörü                                      1.210

TOPLAM :     55.000

Alman-Türk ekonomik ilişkilerinde Türk kökenli girişimcilerin rolü önemlidir. İkili ekonomik ilişkilerin beş temel direği bulunmaktadır.

– Bu bağlamda en önemli rolü ikili ticaret ilişkileri oynamaktadır. Almanya, Türkiye’nin ticaret yaptığı ülkelerin başında gelmekte, Türkiye ise Almanya’nın dış ticaret sıralamasında 18. sırada yer almaktadır.

-Ekonomik ilişkilerdeki ikinci dayanağı, Türkiye’deki Alman firmaları oluşturmaktadır. Türkiye’deki en büyük yatırımcı konumundadır. Öte yandan, Türkiye’nin yurtdışı yatırımlarında Almanya, Birleşik Devletler Topluluğu’nun (BDT) (Rusya) önünde ilk sırada yer almaktadır.

-Türkiye’deki Türk işletmelerinin Almanya’da çoğu kez bir ayağı bulunmaktadır. Büyük Türk holdingleriyle, bankalarının hemen hepsi Alman pazarında temsil edilmektedir.

-Türk-Alman ekonomik ilişkilerinin bir başka bağı da, Almanya’daki Türk firmaları, yani Almanya’da kurulmuş olan Türk kökenli şirketlerdir. Bunların çekirdek pazarları ve ticari etkinliklerinin odak noktası almanya olmakla birlikte, Türkiye’yi de ikinci ana pazar olarak kullanmaktadırlar.

-Günümüzde, Alman şirketlerinin finansman işlerini üstlendiği, Türk firmalarının ise geniş pazar avantajlarını ortaya koydukları stratejik ortaklıklarda oluşmuştur. Bu ortaklıklar artan bir biçimde inşaat sektöründe gelişim göstermekte ve BDT ile Doğu Avrupa’da yoğunlaşmaktadır.

1961 yılında almanya’ya ilk işçilerin gelişini ve çektikleri sıkıntıları o zaman burada talebe olduğum için iyi hatırlıyorum. Onların evlatları ve torunları artık gördükleri iyi eğitim neticesinde Alman toplumunda önemli yerler alıyorlar ve girişimci oluyorlar.

O yıllardan bugüne kadar ülkemize 140 milyar dolar gönderen Türk işçilerden ölenleri rahmetle anıyor, yaşayanlara ise teşekkür ediyorum.