KENTSEL ALTYAPININ YAŞAM KALİTESİNE ETKİSİ – ŞEHİRLERİN GELECEĞİ

Prof. Dr.-Ing. Ahmet SAMSUNLU
İstanbul Teknik Üniversitesi
İnşaat Fakültesi
Çevre Mühendisliği Bölümü

 

 

Hızlı Şehirleşme

  Nüfus Artışı

– Dünya nüfusu giderek hızla artmaktadır. (Nüfusun 1 milyar artışı 1850-1930 arasında 80 yıl, 1998-2007 arasında 9 yıl)

– Dünyada 1,8 milyar insan içme suyuna kavuşamamakta veya kirli içme suyu kullanmakta, 2,4 milyar insan kanalizasyon ve atıksu arıtma tesisi hizmeti alamamaktadır.

– Bu nedenle her yıl 6 milyona yakın insan dizanteri, kolera ve ishal gibi temiz suya ulaşamama nedeniyle bulaşan hastalıklardan yaşamını yitirmektedir.

2015 yılına kadar BM Binyıl Kalkınma Hedefleri’nde elde edilen ilerlemeler elde edildiyse de sorun çözülememiştir. Bu nedenle 2015’te bu önemli sorunu çözmek üzere 2030’a kadar yeni hedefler konmuştur.

2030 Birleşmiş Milletler Kalkınma Hedefleri (Sdg Goal 6 – Clean Water and Sanitation)

Hedef 6. Herkesin suya, kanalizasyona ve atıksu arıtma tesisine erişimini, suyun ve sağlıklamanın(sanitation) sürdürülebilir yönetimini garanti altına almak.

-Birleşmiş Milletlere göre; 2030 yılından dünya nüfusunun tahminen 3’te 2’si temiz ve içilebilir sudan mahrum kalacaktır.

Geleceğin Şehirleri için Su Yönetimi Sistemlerinin Önemli Bileşenleri:

  • Su Tasarrufu
  • Yaygın Taşkın/Yağmur Suyu Yönetimi
  • Yayılı Su Arıtımı (Merkezi olmayan)
  • Su Geri Kazanımı(Reklamasyonu) ve Tekrar Kullanımı
  • Isı Geri Kazanımı
  • Organik içerikli atıkların enerji üretimi için kullanımı
  • Besi Maddesi (Nütrient) Geri Kazanımı

Changi Water Reclemation Plant – Singapore (Atıksu – İçme Suyu)

Bu tesiste günde 800.000 m³ atıksu içme suyu haline getirilmektedir.

Dünyada 680 – 960 milyon m³/gün evsel atıksu oluşmaktadır. İleri arıtmada günde yaklaşık olarak 32 milyon m³/gün arıtılmaktadır(% 4). 3. kademede arıtılan atıksu hacmi tekrar kullanılmaktadır. Bu miktar şu anda 10 milyar m³/yıl’dır.

Arıtılmış ve Arıtılmamış Atıksuyun Kullanıldığı Ülkeler ve Sulama Alanları (ha)

SONUÇ

  • Su temini ve sanitasyonun sürdürülebilir yönetimi, yeni kentleşmiş bölgelerde sürdürülebilirliğin anahtarıdır.
  • Atık su küresel bir sorundur. Bugün, tüm atık suların yaklaşık % 80’i nehirlere, göllere ve okyanuslara arıtılmadan deşarj edilmektedir. Bu sular, geleneksel atık su arıtma faaliyetleri ile üretilenlerden üç kat daha kirlidir.
  • Atık suyun içinde su, enerji, besin maddeleri ve içerisinde bulunan diğer değerli malzemelerin geri kazanılması, şehirlerin küresel ekonomiye geçiş ve gelişmiş su güvenliğine katkıda bulunmaları için bir fırsattır.
  • Bugün, yaklaşık 4 milyar insan şehirlerde ya da kentsel alanlarda yaşıyor. Bu eğilim son yıllarda giderek hızlanmaktadır. Küresel şehir nüfusu yıllık % 2,4 artmaktadır. Bu temel demografik değişim, 2050 yılına kadar dünya nüfusunun üçte ikisinin şehirlerde yaşayacağı anlamına gelmektedir. Bu durum, entegre şehir planlamasının ve su kaynakları yönetiminin “doğru” yapılmasının giderek önem kazanmasını gerektirmektedir.
  • Kentsel sulak alanlar, kentlerin yaşanabilirliğine birçok önemli yolla katkıda bulunur. Selleri azaltır, içme suyu kaynaklarını zenginleştirir, atıkları filtre eder, kentsel yeşil alanlar sağlar ve geçim kaynağıdır. Kentsel sulak alanlar sürdürülebilir bir gelecek için bir şehrin planlamasına ve geliştirilmesine entegre edilmelidir.